Badkamer op zolder: afvoer, vloer, hoogte en isolatie op een rij

Afvoer: alles begint bij de standleiding

Het eerste waar u op zolder naar kijkt, is de standleiding. Dat is de verticale afvoerbuis die door het huis naar beneden loopt en meestal als ontluchting door het dak steekt. Zit die vlak bij de plek waar u de badkamer wilt, dan kan de afvoer met vrij verval. Het water loopt dan vanzelf weg, onder een licht afschot.

Hoe verder weg de standleiding, hoe lastiger dat wordt. De afvoer moet over de hele afstand blijven dalen. Dat kost hoogte in de vloer. Lukt dat niet, dan is een pomp of vermaler een mogelijkheid. Dat werkt, maar het maakt geluid en het is een onderdeel dat onderhoud vraagt. Een indeling waarbij het toilet dicht bij de standleiding staat, is daarom meestal de beste keuze.

Let ook op geluid. Een afvoer die van zolder door een slaapkamer of langs de woonkamer naar beneden loopt, is te horen als er wordt doorgetrokken. Nieuwe afvoerleidingen in de wand of de vloer worden daarom het best ingepakt met isolatie en vastgezet met beugels met een rubber voering. Dat dempt het ruisen. Een leiding die strak tegen een houten balk of plaat ligt, brengt het geluid juist over op de hele vloer. Bij een standleiding van oud gietijzer is het ook de vraag of de aansluiting goed genoeg is om een nieuwe afvoer op te zetten.

De vloer: stijf genoeg voor tegels

Een zoldervloer is in de meeste woningen een houten balklaag met planken of platen. Die is gemaakt om op te lopen en dozen op te zetten, niet altijd voor een volle douche, een tegelvloer en een wandcloset. Daarbij tellen de maat van de balken, de overspanning en hoe ver ze uit elkaar liggen. Waar nodig wordt de balklaag versterkt.

Daarna komt er een stevige, verlijmde en geschroefde plaat op. Hoe minder de vloer doorbuigt, hoe kleiner de kans op scheurtjes in voegen en waterdichting. Bij een inloopdouche wordt in deze stap ook al rekening gehouden met het afschot naar de put of goot.

Stahoogte onder een schuin dak

Onder een schuin dak is de indeling een puzzel met hoogtes. De douche hoort onder het hoogste deel, want daar staat u rechtop. Het toilet kan verder naar de knieschot, omdat u zit. Een wastafel past onder een dakraam of op een plek waar u net rechtop voor staat.

Ter oriëntatie: voor nieuwbouw geeft IPLO aan dat een badruimte met toilet een vloer van minimaal 2,2 m² heeft, minimaal 0,9 m breed en 2,3 m hoog. De toestellen moeten binnen dat vlak staan. Bij een verbouw in een bestaand huis gelden andere regels, maar de maten laten wel zien waar u ongeveer comfortabel staat.

Warm water op de bovenste verdieping

Staat de cv-ketel of warmtepomp twee verdiepingen lager, dan duurt het even voordat er warm water boven is. Hoe langer de leiding, hoe langer u wacht en hoe meer water er koud wegloopt. Soms staat de ketel juist op zolder. Dan is de afstand kort, maar moet de ketel wel bereikbaar blijven voor onderhoud.

Onze loodgieter bekijkt bij de opname hoe de leidingen naar boven kunnen en of de ketel genoeg capaciteit heeft voor een extra douche. Vermijd lange, dode leidingstukken, omdat stilstaand water een risico is voor legionella.

Isolatie en vocht onder het dak

Een badkamer is de warmste en vochtigste ruimte in huis. Onder een slecht geïsoleerd dak condenseert de damp tegen de koude onderkant van het dak. Dat geeft schimmel en op den duur houtrot. Is het dak nog niet goed geïsoleerd, dan hoort dat eerst te gebeuren, met een dampremmende laag aan de warme kant. Meer daarover staat bij isolatie.

Daarna volgt de waterdichting in de natte zones, met kimband in de hoeken en manchetten om de doorvoeren. In een zolderbadkamer zijn er veel hoeken en schuine vlakken, dus dit werk vraagt extra aandacht. Hoe dat in detail gaat, leest u in waterdichting en kimband.

Ventilatie door het dak

Een badruimte moet een afzuigcapaciteit van minimaal 14 dm³/s hebben. De vochtige lucht moet rechtstreeks naar buiten. Op zolder betekent dat meestal een kanaal door het dak met een dakdoorvoer, of aansluiting op een bestaande mechanische ventilatie. Een ventilator met nalooptijd of vochtsensor blijft na het douchen even doordraaien.

Een dakraam helpt bij het luchten, maar vervangt de afzuiging niet. In de winter staat het raam meestal dicht, en juist dan is de vochtlast het hoogst. Meer in badkamerventilatie.

Dakraam, dakkapel en de vergunning

Veel zolderbadkamers krijgen er een dakraam bij, of een dakkapel om meer stahoogte te maken. Of daarvoor een vergunning nodig is, hangt af van de plek op het dak, de woning en de gemeente. Doe vooraf de Vergunningcheck in het Omgevingsloket of vraag het na bij de gemeente. Wij geven geen vergunningsadvies, maar we vertellen wel welke gegevens u voor de check nodig heeft.

Woont u in een appartement met een zolder, dan speelt ook de VvE mee. Lees daarvoor badkamer renoveren in een VvE-appartement.

Zo verloopt het werk bij Parus

Een van onze projecten is een volledige badkamerrenovatie op zolder: van ruwbouw en de opbouw van het inbouwelement tot een strak resultaat met inloopdouche en wandcloset. Dat is ook de vaste volgorde. Eerst vloer en constructie, dan leidingen, elektra en ventilatie, daarna wanden, waterdichting, tegels en als laatste het sanitair. De stappen staan uitgewerkt in badkamerrenovatie stappenplan.

Stas komt kijken, meet op en bespreekt met u wat er op uw zolder kan. Daarna krijgt u een vrijblijvende offerte met een plan per stap.

Veelgestelde vragen